Có thể tái cấu trúc những phần hấp dẫn nhất của bối cảnh Tây huyễn thành Trung huyễn (huyễn tưởng kiểu Trung Quốc) được không?

Có thể tái cấu trúc những phần hấp dẫn nhất của bối cảnh Tây huyễn thành "Trung huyễn" (huyễn tưởng kiểu Trung Quốc) được không?

Tây huyễn có lượng độc giả khá nhỏ ở trong nước, chắc chắn phải chịu thiệt thòi về sự khác biệt văn hóa. Nhưng nếu phân rã các tác phẩm Tây huyễn, thay thế toàn bộ yếu tố bên trong bằng các từ ngữ thuộc hệ thống tiếng Trung, thì chẳng phải sẽ thành "Trung huyễn" sao? Các bạn nghĩ sức hút lớn nhất của Tây huyễn là gì...

Kỳ ảo Kiếm và Phép thuật từng là đề tài hot nhất trên Qidian. Hồi đó, mười đại thần thì có đến tám người viết thể loại này.

Trên bảng xếp hạng Qidian thời bấy giờ, tiểu thuyết Tây huyễn chiếm ít nhất 4 phần, tu tiên chiếm 2 phần, lịch sử chiếm 1 phần. Tất cả các đề tài khác gộp lại chỉ chiếm 3 phần.

Không nghi ngờ gì nữa, Tây huyễn từng là đề tài lớn nhất của tiểu thuyết mạng, thậm chí được xem là đại diện cho tiểu thuyết mạng.

Tổng biên tập Qidian Dương Thần từng nói trên tài khoản WeChat cá nhân: "Thực sự tôi không ngờ rằng, bối cảnh đô thị đời thường lại cũng có thể viết thành tiểu thuyết mạng..."

Bởi vì ở giai đoạn đầu, mọi người đều mặc nhiên cho rằng tiểu thuyết mạng phải là Tây huyễn hoặc tu tiên.

Và đương nhiên, kỳ ảo nay đã thoái trào.

Nếu muốn tìm hiểu sâu xa, chúng ta phải bắt đầu từ nguồn gốc của tiểu thuyết mạng Tây huyễn.

Tại sao ban đầu Tây huyễn lại hot? Phải nhắc đến hai vị "thủy tổ" của tiểu thuyết mạng: "Phong Tư Vật Ngữ" và "Phiêu Miểu Chi Lữ".

"Phong Tư Vật Ngữ" được coi là thủy tổ của tiểu thuyết Tây huyễn,

còn "Phiêu Miểu Chi Lữ" là thủy tổ của tiểu thuyết tu tiên.

Như nhiều người đã biết, "Phiêu Miểu Chi Lữ" lấy cảm hứng từ "Thục Sơn Kiếm Hiệp Truyện" của tác giả thời Dân quốc Hoàn Châu Lâu Chủ (Kim Dung cũng chịu ảnh hưởng từ ông), trong khi "Phong Tư Vật Ngữ" lại là fanfic của dòng game người lớn Nhật Bản "Rance".

Vì vậy, khi "Phong Tư Vật Ngữ" khởi đầu, nó mang đậm chất "Tây huyễn kiểu Nhật" (về nguồn gốc và cách hình thành phong cách đặc trưng của Tây huyễn kiểu Nhật, tôi sẽ không đi sâu vào chi tiết ở đây).

Tuy nhiên, vì các yếu tố trong nguyên tác "Rance" quá ít, viết một thời gian là cạn kiệt, tác giả La Sâm đành phải tự thêm thắt nội dung.

Thế là "Phong Tư Vật Ngữ" nhanh chóng xuất hiện các nhân vật như Bạch Khởi, Lục Du, Lý Dục, Chu Công Cẩn, Hoàng Thái Cực... cùng với hệ thống sức mạnh mang hơi hướm truyện tranh võ hiệp Hong Kong như Thiên Vị, Thiên Tâm Ý Thức, Nguyên Khí Tỏa, Hồn Thiên Bảo Giám...

Thoát thai từ Tây huyễn kiểu Nhật, nhưng lại được "bản địa hóa", dung hợp bối cảnh võ hiệp và truyện tranh Hong Kong... Từ đó hình thành một khái niệm mới: "Tây huyễn kiểu Trung".

Thể loại kỳ ảo kiểu Trung này lấy hình thức Nhật, cốt tủy Trung, hoàn toàn khác biệt với Tây huyễn chính thống!

Sau khi hoàn thành "Phong Tư Vật Ngữ", La Sâm tiếp tục sáng tác một bộ kỳ ảo kiểu Trung khác là "A Lý Bố Đạt" (Alibuda). Tác phẩm này càng thể hiện rõ đặc điểm "vỏ Nhật ruột Trung". Dù có nhiều chi tiết về người lùn, tinh linh, thú nhân, nhưng bản chất vẫn là một câu chuyện "Tuyệt Đại Song Kiêu" phiên bản dị giới.

"Phong Tư Vật Ngữ" và "A Lý Bố Đạt" đã kéo theo vô số người bắt chước. Lứa tác giả Tây huyễn đầu tiên, như Độc Thư Chi Nhân, Lam Tinh, Yên Vũ Giang Nam, khi mới bắt đầu sự nghiệp đều mang đậm dấu ấn mô phỏng La Sâm.

Đặc biệt phải kể đến "Tiết Độc" của Yên Vũ Giang Nam. Anh ấy mượn khung sườn mà các bậc tiền bối như La Sâm, Lam Tinh đã dựng lên, kết hợp thêm nhiều yếu tố từ Tây huyễn chính thống như Heroes of Might and Magic III, DND (Dungeons & Dragons) (nhưng không sao chép nguyên xi theo kiểu bảo thủ). Đồng thời, anh cũng mạnh tay lược bỏ những yếu tố quá đậm chất Trung Quốc, tích hợp yếu tố võ hiệp vào hệ thống hiệp sĩ của Tây huyễn thông qua các khái niệm như đấu khí, thánh vực...

Trong quá trình không ngừng mày mò, Yên Vũ Giang Nam đã tự sáng tạo ra một thế giới quan Tây huyễn vô cùng đồ sộ, cực kỳ chặt chẽ và logic, tạo nên kiệt tác "Tiết Độc".

Có thể nói, La Sâm nhờ "Phong Tư Vật Ngữ" và "A Lý Bố Đạt" đã dựng nên một bộ khung kỳ ảo kiểu Trung Quốc tuy có phần thô sơ, còn "Tiết Độc" đã hoàn thiện nó, tạo thành một hệ thống cốt truyện kỳ ảo kiểu Trung Quốc chặt chẽ.

Xét về chất lượng, "Tiết Độc" hoàn toàn có thể cạnh tranh trong top 5 tiểu thuyết mạng. Xét về doanh thu, trong suốt thời gian ra mắt, tác phẩm luôn thống trị vị trí số một trên bảng xếp hạng vé tháng và doanh thu của Qidian. Sức ảnh hưởng khổng lồ của nó đã tác động trực tiếp đến gần như tất cả các tiểu thuyết kỳ ảo kiểu Trung Quốc trong hơn chục năm sau đó.

Ngay cả những Đại Thần Đỉnh Cao của tiểu thuyết mạng sau này như Đường Gia Tam Thiếu hay Ngã Chiếc Tây Hồng Thị (Cà Chua) cũng có thể coi là những người hâm mộ của Yên Vũ Giang Nam. Nhiều nhân vật và bối cảnh trong sách của họ vẫn còn phảng phất dấu ấn của "Tiết Độc" năm nào.

Ví dụ, người ta hay nói "Đấu Phá Thương Khung" khai sáng ra motif "mang theo ông nội bên mình" (tùy thân lão gia gia), nhưng ai tinh mắt đều nhận ra Dược Lão là bản sao của Delinkovot trong "Bàn Long".

Nhưng mà phần Nhân Giới trong "Bàn Long", từ bối cảnh đến mạch truyện chính, gần như bê nguyên xi từ "Tiết Độc".

Thế nên nguồn gốc của motif "ông nội" chính là Rodrigues trong "Tiết Độc".

Người đi trước đã dựng sẵn khung sườn, tiếp đó là vô số tác giả bắt đầu tự do phát huy, dựa vào cảm giác của mình để sáng tác muôn vàn kiểu truyện Tây huyễn mang hơi hướm Trung Quốc.

Nhưng bấy giờ, số tay viết thực sự hiểu về Tây huyễn chính thống chỉ đếm trên đầu ngón tay. Tuyệt đại đa số có khi còn chưa từng xem phim "Chúa tể những chiếc nhẫn". Còn với những cuốn tiểu thuyết dịch từ phương Tây với lời lẽ khô khan, trúc trắc như "Icewind Dale", "The Wheel of Time", họ lại càng không buồn đọc. Thế là Tây huyễn thời kỳ đầu, ngoài việc học theo các tay viết đi trước, chủ yếu là vay mượn từ các trò chơi điện tử của Âu Mỹ và Nhật Bản.

Dòng Âu Mỹ thì có Warcraft III, Heroes of Might and Magic III... Dòng Nhật thì chủ yếu là các game JRPG (nhập vai Nhật Bản) và Galgame.

(Chú thích: Tất nhiên cũng có một số tác giả ngách vay mượn từ các game RPG cổ điển của Mỹ, ví dụ như thế giới quan của m Dương Hồn là vay mượn từ "Baldur's Gate 2". Hồi đó những tác giả này rất ít, nhưng nay khi Tây huyễn kiểu Nhật thoái trào, họ lại trở thành dòng chính.)

Thời đó, game JRPG của xứ mặt trời mọc cũng giống như tiểu thuyết mạng bên mình, đề tài Tây huyễn tràn ngập khắp nơi.

(Bây giờ thì nhiều game JRPG nổi tiếng đã chuyển sang đề tài khác rồi, ví dụ Final Fantasy chuyển sang khoa học viễn tưởng, Persona 5 sang bối cảnh đô thị, Nier sang hậu tận thế. Chắc chỉ còn dòng Tales và Dragon Quest là kiên trì với đề tài Tây huyễn trong số các tựa game JRPG tuyến một.)

(Còn Cổn Khai nữa, mang luôn thế giới quan và hệ thống tu tiên sang bối cảnh Tây huyễn, tự tạo ra một dòng "Vu sư", nghiễm nhiên trở thành một phân nhánh Tây huyễn không hề nhỏ.)

Trở lại với tiểu thuyết mạng, những người đi tiên phong vốn không hiểu rõ Tây huyễn phải ra sao, đành nhặt nhạnh kiến thức từ game để tự thêu dệt bối cảnh, tự viết.

Nhưng vì "chép" game quá mức, đâm ra sinh ra những bối cảnh vô cùng kỳ quặc.

Kẻ đến sau đọc bối cảnh bị các tiền bối xào nấu, cứ tưởng Tây huyễn là phải thế, bèn tiếp tục tôn thờ tiêu chuẩn ấy. Cứ thế, người này chép người kia, dần dà hình thành những quy tắc "bất thành văn" trong Kỳ ảo kiểu Trung Quốc mà Tây huyễn chính thống không hề có.

Chẳng hạn như Rồng thì lúc nào cũng khoái đá quý lấp lánh, Giáo đình Quang minh chắc chắn là bọn ti tiện, đạo đức giả, tàn ác không chừa thủ đoạn nào, Tinh linh (Elf) thì cứ bị loài người đem bán làm nô lệ, Người lùn (Dwarf) thì nghiện bia lúa mạch...

Chỉ cần có chút kiến thức thường thức về Tây huyễn chính thống là biết ngay, những thiết lập này khác xa một trời một vực với nguyên tác.

Cứ lấy Tinh linh làm ví dụ. Một số thiết lập phổ biến trong tiểu thuyết Tây huyễn ở Trung Quốc như:

Tinh linh chỉ có giống cái, hoặc giống đực trông cũng xinh đẹp như giống cái, tóm lại nam toàn là dân "mặc váy" (trap).

(Lỗi tại Blizzard, trong chủng tộc Night Elf, lính tráng toàn là nữ, nam thì đều là Druid.)

(Thực tế, theo thiết lập trong Chúa tể những chiếc nhẫn, Tinh linh nam bét nhất cũng cao 1m90, ai nấy đều cao to lực lưỡng, cường tráng như tượng đồng đen.)

Tinh linh chỉ có phụ nữ mới được làm vua.

(Trong Chúa tể những chiếc nhẫn, ngoài Galadriel ra, tất cả các vị vua Tinh linh khác đều là nam.)

Tinh linh thường khoét áo giáp thành hình bikini.

(Nhìn phát là biết tác giả chưa từng xem Chúa tể những chiếc nhẫn. Trong phim, quân đội Tinh linh mặc áo giáp giáp tấm hạng nặng vàng chóe.)

Trong game

Trong phim

Đương nhiên, so với Tinh linh, những thiết lập về Thú nhân (Orc) còn phi lý hơn.

Trong các tiểu thuyết Tây huyễn chính thống, Thú nhân (Orc) nguyên bản là từ "Orc-néas", dùng để chỉ một chủng tộc tà ác bị Diêm Vương nguyền rủa.

Rõ ràng nó là một loài sinh vật da xanh, đầu trọc giống như Goblin (yêu tinh), chẳng có chút liên quan nào đến dã thú.

Trong Chúa tể những chiếc nhẫn gọi chúng là Uruk, trong Warhammer thì gọi là Greenskin (Da xanh).

Tolkien đã nói rõ rằng Orc lấy từ cách phát âm của từ "ác quỷ" trong tiếng Anh cổ.

Vẻ ngoài không có bất kỳ mối liên hệ nào với động vật.

Có thể khẳng định chắc nịch rằng, Orc và dã thú, động vật không có lấy một đồng xu cắc bạc quan hệ nào.

Ấy thế nhưng, chỉ vì dịch giả lại dịch thành "Thú nhân".

Kết quả là, các tác giả tiểu thuyết mạng nước nhà cứ ngỡ Orc là cái giống loài mang đầu dã thú, nửa người nửa thú.

Thế là, những con quái vật vốn là Người Sói (Gnoll), Người Chó (Kobold), Ngưu Ma Vương (Tauren), Nhân Mã (Centaur) các loại, đều bị gom chung vào thành Thú nhân... Thú nhân trong hệ thống kỳ ảo kiểu Trung do người Trung Quốc sáng tác, đã hoàn toàn biến thành một loài quái vật mang đầu dã thú, nửa người nửa thú.

Đây hoàn toàn là sự hiểu lầm do dịch thuật sai sót, thế nhưng hình tượng Thú nhân dưới sự nhào nặn của vô số tiểu thuyết kỳ ảo kiểu Trung Quốc đã ăn sâu vào tiềm thức, nếu không viết theo tiêu chuẩn của người đi trước, độc giả ngược lại sẽ không chấp nhận.

Vấn đề này ở Nhật Bản (Khu 11) cũng tồn tại. JRPG của Nhật cũng có cả đống thiết lập tự biên tự diễn, dần dà hình thành nên dòng kỳ ảo kiểu Nhật khác biệt với kỳ ảo chính thống.

Ví dụ như dòng Nhật Bản cực kỳ khoái viết về dũng sĩ đánh bại ma vương, ác long bắt cóc công chúa, Thú nhân "ấy ấy" Tinh linh (khụ khụ...)

Theo tôi thấy, tác phẩm kỳ ảo của Trung Quốc và Nhật Bản tuy có học hỏi từ Tây huyễn chính thống, nhưng đã sớm rẽ sang một con đường hoàn toàn khác biệt. Kỳ ảo kiểu Trung, kỳ ảo kiểu Nhật, Tây huyễn chính thống là ba thể loại khác nhau, không thể đánh đồng.

Mỗi người đều có sở thích riêng, Tây huyễn chính thống chưa chắc đã cao quý hơn kỳ ảo kiểu Trung hay kỳ ảo kiểu Nhật... Tất nhiên, theo thuyết "càng ít người biết càng thượng đẳng", cái gì càng vắng khách, càng kén người xem, thì người ta lại càng thấy nó cao quý!

Thực ra, trình độ của các tác giả thời đó cũng không đồng đều.

Người có vốn kiến thức phong phú, như "Tiết Độc" của Yên Vũ Giang Nam, thì từ tên người, địa danh, tên quốc gia đều rặt một phong cách phương Tây. Nhưng một số tác giả non tay, khi viết lại "râu ông nọ cắm cằm bà kia".

Lấy ví dụ, tên quốc gia trong "Tiết Độc" đều theo chuẩn phương Tây, chẳng hạn: Công quốc Bavaria (có thật trong lịch sử), Liên minh Rhine (ám chỉ Đức Quốc xã thứ 3), Đế quốc Áo-Hung (bê nguyên xi), Đế quốc Asrophic (ám chỉ Đế quốc Nga).

Nhưng một số tác giả kém tắm hơn, tên họ đặt ra lại nửa nạc nửa mỡ.

Đế quốc Tề Lỗ............... Sơn Đông: ???

Tên nước, địa danh còn nhịn được, chứ tên người mà lai Tàu thì đúng là cạn lời.

Tiện tay cắt bừa một cái ảnh...

Kiếm khách Dư Nguyên thì thôi đi, Ma pháp sư... Tống Bình???

Cái tên này suýt làm tôi sặc máu vào màn hình!

Đây mới chỉ là thân phận, nếu gán thêm chủng tộc vào nữa thì đúng là ói ra ba lít máu.

Bạn có dám tưởng tượng Tinh linh du hiệp Lý Tam Quang, Thú nhân cuồng chiến sĩ Triệu Vô Cực không?

Những cái tên này hồi đó nhan nhản, đọc mà nổi hết cả da gà vì xấu hổ!

Tên nước cũng đổi thành kiểu Tàu, địa danh cũng đổi, vật phẩm cũng đổi nốt.

Thế là bạn sẽ bắt gặp những đoạn miêu tả cười ra nước mắt kiểu: "Hoàng đế Long Ngạo Thiên của Đế quốc Cuồng Long triệu tập bá quan văn võ thượng triều tại điện Kim Loan, nội dung buổi chầu là tiếp kiến đặc phái viên Hàn Thiết Trụ của tộc Người lùn"!

Tôi dám cá là không chỉ độc giả thấy ngượng, mà chính tác giả cũng phải xấu hổ muốn độn thổ.

Quan trọng hơn, thói quen viết lách cũng bị "Tàu hóa", nhiều tình tiết, chất liệu kiểu Tàu được áp thẳng vào bối cảnh Tây huyễn.

Ví dụ như trong "A Lý Bố Đạt", Phật giáo thay thế Thiên chúa giáo trở thành một thế lực tương tự như Giáo hội Quang Minh, sau đó hòa thượng, ni cô của Phật giáo lại trở thành Kỵ sĩ Quang Minh, Mục sư Quang Minh.

Lâu dần, những tác giả viết tiểu thuyết kỳ ảo kiểu Trung cũng nảy sinh suy nghĩ:

Đã tên người kiểu Trung, địa danh kiểu Trung, tên nước kiểu Trung, đến cả cốt truyện cũng kiểu Trung, vậy cớ sao tôi không vứt quách đi những thiết lập phương Tây ít ỏi còn sót lại, viết một câu chuyện thuần Trung Quốc luôn cho rồi?

Chỉ cần loại bỏ nốt chút yếu tố Tây huyễn cuối cùng (như Tinh linh, Người lùn...), thì cuốn sách này từ đầu đến chân sẽ chẳng còn dính dáng gì đến Tây huyễn nữa.

Dưới sự dẫn dắt của lối tư duy này, dần dần xuất hiện một loạt tiểu thuyết kỳ ảo kiểu Trung Quốc được "tẩy chay" yếu tố phương Tây.

Về phương diện này, không thể không nhắc đến một tác phẩm có tầm ảnh hưởng cực kỳ sâu rộng: "Đấu Phá Thương Khung".

Lúc đầu, Thiên Tàm Thổ Đậu cũng lấy "Warcraft" làm mẫu, viết "Ma Thú Kiếm Thánh Dị Giới Tung Hoành" theo lối bắt chước Tây huyễn.

Nhưng đến "Đấu Phá", anh ta đã hoàn toàn vứt bỏ bối cảnh Tây huyễn, ngay cả nền tảng của Tây huyễn là "ma pháp" cũng bị loại bỏ triệt để.

Ngoại trừ đoàn lính đánh thuê, tôi không tìm thấy bất kỳ một chi tiết phương Tây nào từ đầu đến cuối tác phẩm.

(Thực ra giai đoạn đầu của "Đấu Phá" vẫn còn rất nhiều danh từ Tây huyễn, ví dụ như Đế quốc Gia Mã, thành Ô Thản, gia tộc Gia Liệt, gia tộc Áo Ba... nghe là thấy rặt mùi phương Tây... Nhưng qua giai đoạn đầu, "Đấu Phá" đã vứt sạch các tên gọi phương Tây, toàn bộ tên xuất hiện sau đó đều là phương Đông.)

Thổ Đậu có lẽ không phải là tác giả đầu tiên loại bỏ yếu tố phương Tây, nhưng anh ta chắc chắn là một trong những người có sức ảnh hưởng lớn nhất...

Cùng thời với "Đấu Phá Thương Khung", còn có một bộ tiểu thuyết Tây huyễn loại bỏ yếu tố phương Tây mang sức ảnh hưởng khổng lồ, đó là "Đấu La Đại Lục".

Trong các tác phẩm thời kỳ đầu của Đường Gia Tam Thiếu, hầu như cuốn nào cũng xoay quanh Tây huyễn. Tinh linh, người lùn, thú nhân, thiên sứ, kỵ sĩ rồng, ma pháp sư... không thiếu thứ gì. Nhưng đến "Đấu La Đại Lục", anh ta gần như vứt bỏ hoàn toàn các yếu tố Tây huyễn. Dấu vết duy nhất còn sót lại của giáo hội Quang Minh trong Tây huyễn chỉ thấp thoáng qua các thiết lập về Giáo hoàng, Giám mục trong Võ Hồn Điện.

(Tên trưởng thôn ở "Tân Thủ Thôn" của Đấu La là lão Jack, thị trấn tên là Odin, vẫn phảng phất chút hơi hướm Tây huyễn.)

"Đấu Phá" và "Đấu La" hot đến mức nào thì khỏi phải bàn. Từ đó về sau, vô số người điên cuồng chạy theo phong trào. Những người không biết viết Tây huyễn cũng ồ ạt áp dụng khuôn mẫu của "Đấu Phá", "Đấu La" để viết Trung huyễn.

Rồi những người bắt chước này lại tiếp tục bị nhiều người khác bắt chước, một truyền mười, mười truyền trăm.

Và khi những tác giả mới bước chân vào giới tiểu thuyết mạng, họ đọc trực tiếp những cuốn sách này, chứ chưa từng đọc những tiểu thuyết Tây huyễn từ thời "thượng cổ".

Họ thậm chí còn chẳng biết Tây huyễn là cái gì.

Và khi quyết định viết sách, họ tự nhiên hùa theo dòng tiểu thuyết này.

Còn những "lão làng" từ thời "thượng cổ", dù đã gắn bó với Tây huyễn mười mấy năm, họ cũng cảm thấy việc giảm bớt yếu tố phương Tây là tốt hơn. Xét cho cùng, họ cũng chẳng am hiểu nhiều về yếu tố phương Tây, dùng thì lại thấy gượng gạo.

Chưa kể, những tấm gương thành công đang sờ sờ ngay trước mắt.

Thế là, kỳ ảo kiểu Trung Quốc vứt bỏ yếu tố phương Tây, biến thành thể loại huyền huyễn như hiện nay.

Tất nhiên, vì tu chân quá hot, huyền huyễn phương Đông bắt đầu ăn theo, lạm dụng các thiết lập như môn phái, phi thăng, thánh địa... Khái niệm về quốc gia, chủng tộc dần bị xem nhẹ. Các tiểu thuyết huyền huyễn hiện nay cũng bắt đầu có hiện tượng "đồng hóa" với tiên hiệp tu chân.

Bây giờ thì bối cảnh của huyền huyễn và tiên hiệp giống nhau đến 9 phần... Có yếu tố Đạo giáo thì là tiên hiệp, không có thì là huyền huyễn.

Nhưng điều đó cũng chẳng còn liên quan mấy đến kỳ ảo nữa rồi.

Khi huyền huyễn lên ngôi, Tây huyễn bắt đầu thoái trào. Thế nhưng nền móng của kỳ ảo kiểu Trung Quốc bao năm qua đâu dễ gì bị lung lay? Kể cả khi vẫn còn rất nhiều đại thần kiên trì với kỳ ảo kiểu Trung Quốc,

năm 2009 Đấu Phá đã làm mưa làm gió, nhưng mãi đến năm 2014, Huyết Hồng vẫn còn viết "Quang Minh Kỷ Nguyên",

Thế nhưng tại sao nay lại lụi tàn hoàn toàn? Trước đây tôi mãi không hiểu, xem câu trả lời của Khiêu Vũ mới vỡ lẽ. Đó là vì —— Tây huyễn không thể chuyển thể thành phim ảnh, chẳng lẽ bắt một đám người da vàng đi đóng vai John, Jenny, Tom, Bob sao...

Trung huyễn Tây phương thực sự không có đối tượng độc giả sao?

Hoàn toàn không phải!

Phiên Gia, một trong ba vị Tối Cao Thần của Đất, bộ truyện có thành tích tốt nhất của anh, bất ngờ thay, lại là "Bàn Long" - một tác phẩm lấy đề tài Tây huyễn.

Và những năm gần đây, "Quỷ Bí Chi Chủ" đã thống trị vị trí Top 1 trên bảng xếp hạng bán chạy của Qidian.

Có thể nói, độc giả của Tây huyễn luôn tồn tại, và lực lượng này vô cùng đông đảo.

Các Đại Thần Bạch Kim không muốn viết kỳ ảo kiểu Trung Quốc, không phải vì không có độc giả trên mạng, mà là vì không thể chuyển thể thành phim!

Thế nên vào năm 2015, sau khi Yuewen (Duyệt Văn) khởi động chiến lược đại IP, Tây huyễn - đề tài từng lớn nhất trên Qidian, đã nhanh chóng bị ruồng bỏ!

(PS: Để chuyển thể thành phim, năm 2017 Phiên Gia đã thử nghiệm với "Tuyết Ưng Lĩnh Chủ". Nhân vật là người da vàng, nhưng giữ lại các thiết lập Tây huyễn như hiệp sĩ, ma pháp sư, ác ma, vực thẳm... Có thể coi như thay thế người da trắng trong thế giới Tây huyễn bằng người da vàng. Sau này tác phẩm đã được chuyển thể thành phim thành công, Cổ Lực Na Trát đóng chính... Nhưng kết quả vẫn không như ý. Sau một lần thất bại, không ai còn muốn thử nữa.)

Nhưng chiến lược đại IP của tiểu thuyết mạng lại vô cùng bết bát,

Bởi vì thị trường phim truyền hình Trung Quốc đã phân hóa rất rõ ràng, ưu tiên phái nữ,

Đây là một bậc thang xoắn ốc đi lên.

Trước đây, phim truyền hình lấy khán giả nam làm nòng cốt.

Nhưng đến thời đại phim chiếu mạng, giới tư bản đã tạo ra cả một chuỗi dây chuyền thị trường phim thần tượng "tiểu thịt tươi" chuyên nhắm vào việc thu hoạch fan nữ, tạo dựng văn hóa fandom.

Thế là phim truyền hình lập tức chuyển hướng sang thị trường khán giả nữ.

Những bộ phim kiểu này đa phần là phim thần tượng, thuê những diễn viên "tiểu thịt tươi" ái nam ái nữ, đánh bóng tên tuổi cho các ngôi sao "lưu lượng", diễn xuất gượng gạo, mặt đơ, kỹ xảo thì rẻ tiền không tả nổi.

Nam giới chán ghét loại phim này, lũ lượt bỏ theo dõi,

Điều này dẫn đến việc trong thị trường phim truyền hình còn sót lại, tỷ lệ nữ giới chiếm đa số.

Thế là các công ty sản xuất phim truyền hình khi làm tác phẩm mới lại càng nghiêng về thị trường khán giả nữ.

Cứ thế, khán giả nam càng thêm chán ghét những bộ phim truyền hình hướng đến nữ giới hiện tại, số lượng người bỏ xem càng nhiều.

Một vòng luẩn quẩn tồi tệ, và nó đang xoắn ốc đi lên.

Tệ hại đến mức cuối cùng, số lượng nam giới chịu xem phim truyền hình chỉ đếm trên đầu ngón tay.

Họ thà xem phim Mỹ, phim Nhật, chứ nhất quyết không xem phim truyền hình trong nước.

Tuyệt đại đa số nam thanh niên, trong hơn chục năm qua, ngoại trừ "Cuồng Phong" và "Danh Nghĩa Nhân Dân", gần như chưa từng xem một bộ phim truyền hình trong nước nào.

Nhưng hễ nhắc đến phim Mỹ, như "Breaking Bad", "Game of Thrones", họ lại kể vanh vách.

Không phải họ sùng ngoại đâu... Thực sự là phim truyền hình trong nước quá tệ hại, không coi khán giả ra gì.

Số lượng anime trong nước mà nam giới xem những năm qua, chắc phải gấp mấy trăm lần phim truyền hình trong nước.

Bỏ qua những người lớn tuổi xem tivi như một thói quen hàng ngày (sức mua của họ quá kém), ở giới trẻ, tỷ lệ nam nữ trong số những khán giả duy trì thói quen xem phim truyền hình trong nước trong thời gian dài, gần như đã là 0.5 trên 9.5 rồi.

Những tiểu thuyết mạng nam tần trên Qidian được chuyển thể thành phim truyền hình... nhưng đại đa số khán giả của phim truyền hình lại là nữ giới...

Thế là đành phải cải biên phim truyền hình theo hướng nữ tần.

Nguyên tác rõ ràng là truyện chiến đấu nhiệt huyết, lên cấp, chuyển thể thành phim thì nhất quyết phải sửa thành phim thần tượng cổ trang ngôn tình cho mấy anh "tiểu thịt tươi" yêu đương, "bán hủ".

Kết quả là, ái nam ái nữ, cả hai bên đều không lấy lòng được.

Lấy một ví dụ cực kỳ có giá trị tham khảo,

Hai bộ anime 2D được chuyển thể bởi G.C.May Animation & Film, "Toàn Chức Cao Thủ" và "Ma Đạo Tổ Sư".

Cả hai bộ anime đều nổi đình nổi đám, thế là lập tức bị giới tư bản chuyển thể thành phim truyền hình người đóng.

Kết quả ra sao,

Phim truyền hình chuyển thể từ "Toàn Chức Cao Thủ" thất bại thảm hại, đến mức "mẹ đẻ" cũng không thèm nhận.

Phim truyền hình "Trần Tình Lệnh" chuyển thể từ "Ma Đạo Tổ Sư" lại hot đến mức nổ tung, đưa Tiêu Chiến - một diễn viên vốn vô danh, trở thành ngôi sao "lưu lượng" hàng đầu.

Giúp giới tư bản thu hoạch nền kinh tế "lưu lượng" đến mỏi cả tay.

Tại sao lại có kết cục như vậy?

Thực ra rất đơn giản, vì nguyên tác "Toàn Chức Cao Thủ" là tiểu thuyết nam tần, chuyển thể thành phim thần tượng nữ tần thì đương nhiên là ái nam ái nữ, không làm hài lòng bên nào.

Còn "Ma Đạo Tổ Sư" ngay từ đầu đã là tiểu thuyết nữ tần, sinh ra để dành cho thị trường nữ giới, đương nhiên là nổi đình nổi đám.

Yuewen mang IP nam tần đi chuyển thể thành phim thần tượng cổ trang nữ tần, đương nhiên là thất bại thảm hại.

Chỉ có "Khánh Dư Niên" là may mắn "bắt đúng sóng" của nữ tần nên mới nổi được.

Còn lại gần như toàn bộ đều thất bại thảm hại.

Bao gồm cả ba IP cấp T0 là Đấu Phá, Đấu La, Phàm Nhân, phim truyền hình chuyển thể đều chết yểu, chẳng tạo được chút tiếng vang nào.

Ngược lại, anime lại tung ra khá nhiều siêu phẩm.

Bởi vì tỷ lệ khán giả nam nữ trong anime khoảng 3:7, tuy vẫn không đông bằng nữ, nhưng lượng khán giả nam vẫn rất đáng kể, thế nên không cần phải khiên cưỡng sửa đổi theo hướng phim thần tượng cổ trang nữ tần.

Những bộ phim truyền hình chuyển thể từ tiểu thuyết mạng nam tần những năm qua, ngoại trừ "Khánh Dư Niên", toàn bộ đều thất bại thảm hại không có ngoại lệ... nhưng anime lại ra được rất nhiều siêu phẩm.

Nhưng có tác dụng gì?

Tencent không coi trọng anime... vì mục đích cốt lõi của phim truyền hình không phải là bán phim kiếm tiền. Mà là để lăng xê những ngôi sao "lưu lượng" như Vương Dương, Thái Từ Khôn, Lộc Hàm, Tiêu Chiến, rồi thông qua họ, tạo dựng nền kinh tế fandom, thu hoạch lợi nhuận từ đó.

Anime đâu có lăng xê được thần tượng "tiểu thịt tươi".

Doanh thu của nó làm sao sánh nổi với chuỗi công nghiệp ngôi sao "lưu lượng" béo bở của phim ảnh.

Lấy "Trần Tình Lệnh" ra mà xem.

Bạn tưởng giới tư bản kiếm bộn tiền nhờ 30 giây quảng cáo mỗi tập sao?

Bớt giỡn đi.

Người ta làm phim là để quảng cáo, mục đích chính là lăng xê cái mác "sao lưu lượng" của Tiêu Chiến... Bạn có biết một "sao lưu lượng" kiếm cho tư bản bao nhiêu tiền một năm không?

Vài bộ anime lèo tèo, có hot đến mấy cũng ích gì, vài trăm triệu lượt xem thì đáng giá bao nhiêu?

Hồi đó có nhiều người bên Qidian cứ bảo, "Quỷ Bí Chi Chủ" cái gì cũng hay, chỉ mỗi tội là Tây huyễn, không lên phim được.

Nhưng vấn đề là phim truyền hình Đại Phụng Đả Canh Nhân, Đấu Phá, Đấu La của mấy anh chẳng phải cũng flop sấp mặt đó sao?

Ngay cả cuốn sách bán chạy nhất hiện tại và trong lịch sử mà còn chung số phận... thì còn gì để nói?

Một cái là không chuyển thể được, một cái là chuyển thể rồi flop,

Thế thà đừng làm còn hơn, đỡ lỗ một khoản.

(PS: Dù "Quỷ Bí Chi Chủ" là tác phẩm top 1 toàn mạng, nhưng vì mang nhãn Tây huyễn nên bị đối xử như con ghẻ, đến nỗi tác giả phải lên tiếng tố cáo ban quản lý Qidian.)

Tencent sau bao phen sứt đầu mẻ trán cuối cùng cũng ngộ ra vấn đề... Truyện nam tần vốn đã không hợp để lên phim ngôn tình thần tượng cổ trang, cứ lai căng nam không ra nam nữ không ra nữ, cuối cùng mất lòng cả đôi bên.

Thay vì tốn bao công sức biến tiểu thuyết nam tần thành phim thần tượng nữ, rồi lại bù lu bù loa cãi nhau với tác giả chuyện bản quyền, thà rằng bỏ tiền thuê hai biên kịch xịn xò viết kịch bản phim nữ chuẩn chỉnh từ đầu.

Suy cho cùng, phim chuyển thể từ IP khủng như Đại Phụng lúc đang chiếu cũng flop sấp mặt, bị cả đống phim kịch bản gốc đè bẹp... Thế thì cớ gì tôi không làm phim gốc luôn, cứ phải đâm đầu vào chuyển thể truyện mạng của các người?

Quyền định giá bản quyền IP của các tác giả Bạch Kim đâu phải dạng vừa như mấy tay tác giả lv5 quèn.

Sau vài bận ngã ngựa,

Chiến lược dùng tiểu thuyết mạng làm bàn đạp tạo siêu IP của Tencent phá sản toàn tập.

Ngày trước Yuewen mạnh miệng tuyên bố sẽ trở thành Marvel của Trung Quốc,

Nhưng ngó lại Marvel xem, tỷ lệ fan nam - nữ của họ là 8:2 cơ mà.

Ngay cả khi làm phim về Góa Phụ Đen (Black Widow) hay Đại Úy Marvel (Captain Marvel) để câu fan nữ, họ vẫn giữ nguyên những cảnh quay kỹ xảo hoành tráng và những pha hành động mãn nhãn mượt mà.

Còn phim truyền hình nhà các người thì rũ bỏ hoàn toàn nam giới, chỉ chăm chăm nhắm vào một nhóm nhỏ fan nữ cuồng nhiệt nhất để moi tiền, để gán ghép.

Chín phần mười ngân sách làm phim đổ hết vào việc mời sao lưu lượng và lăng xê cộng đồng fan. Trang phục, đạo cụ, bối cảnh thì nghèo nàn rách rưới như ăn mày, kỹ xảo thì rẻ tiền không chịu nổi, diễn xuất đơ cứng muốn mù mắt.

Cái loại phim rác rưởi này thì ma nó xem.

Quăng bừa vài tấm ảnh cho các bạn xem phim truyền hình chuyển thể từ truyện mạng do Yuewen nhào nặn nó mù mắt đến mức nào.

Hồi "Đấu Phá Thương Khung" lên phim, cả cõi mạng chửi rủa cái vụ Đấu Khí Hóa Ngựa,

Nhưng thật ra trong phim cũng có cảnh Đấu Khí Hóa Cánh... có điều nó tởm lợm thế này đây:

Thôi mấy anh cứ tiếp tục Đấu Khí Hóa Ngựa đi, đừng lôi cái mớ này ra làm mù mắt người xem nữa.

Phim điện ảnh "Tru Tiên" vừa ra rạp, tạo hình trang phục tồi tàn tột độ lập tức bị cả mạng "tế" sống, mắng mỏ không tiếc lời đây là bang phục ăn mày.

Một môn phái tu tiên như Thanh Vân Môn mà ăn mặc như cái bang mở hội.

Tư bản thà vung hàng trăm triệu để rước sao lưu lượng, chứ không buồn sắm sửa vài bộ cánh tươm tất, sạch sẽ.

Tôi đồ rằng trên thế gian này, sinh vật gốc carbon nào cũng phải bó tay trước thể loại phim truyền hình này.

Thế mà còn dám đu bám Marvel, bớt tấu hài đi.

Đặc biệt là vào năm 2018, Yuewen đã vung 15,5 tỷ nhân dân tệ để mua lại công ty điện ảnh và truyền hình Tân Lệ Media (Xinli Media).

Sau đó buông lời ngông cuồng, muốn trở thành Marvel của Trung Quốc.

Kết quả là phim truyền hình quay bộ nào xịt bộ nấy.

Hậu quả, lợi nhuận ròng năm 2018 là 324 triệu tệ, năm 2019 là 549 triệu tệ, hai năm liền không đạt chỉ tiêu.

Điều này có nghĩa là gì?

15,5 tỷ, không nói đến chuyện đầu tư sinh lời, chỉ cần gửi tiết kiệm ngân hàng, lợi nhuận cũng cao hơn mức này rất nhiều.

Chưa kể định giá của Tân Lệ liên tục bốc hơi. Đến năm 2025 chỉ còn lại 10 tỷ.

Lỗ thẳng cẳng 5,5 tỷ, nếu tính cả phần lãi hụt thành lỗ, thì trước sau phải bay mất hơn trăm tỷ.

Sự bết bát của mảng phim truyền hình đã trực tiếp tuyên án tử cho chiến lược siêu IP của Yuewen, giấc mộng Marvel Trung Quốc càng trở thành trò cười... Điều này khiến giá cổ phiếu của tập đoàn Yuewen bốc hơi từ 100 tỷ xuống còn 30 tỷ, giảm tận 70%.

Tân Lệ lỗ hơn trăm tỷ,

Cộng thêm công ty mẹ là Tập đoàn Yuewen bay hơi khoảng 600 tỷ nhân dân tệ giá trị thị trường... Tencent trước sau lỗ sạch hơn 700 tỷ.

Cái tầm này thì công ty nào cũng phải "nhảy dựng".

Tencent tức điên lên, sa thải toàn bộ đội ngũ của nhà sáng lập Qidian, Ngô Văn Huy.

Và trước lúc ra đi, Ngô Văn Huy cũng kịp "xiên" Tencent một nhát đau điếng, phanh phui hợp đồng nô lệ và tội lũng đoạn bản quyền (thực ra mấy trò này là do ông ta bày ra lúc còn tại vị, bị đuổi rồi thì đem tội lỗi của mình đổ lên đầu Tencent, trò vừa ăn cướp vừa la làng quả là cao tay), trực tiếp châm ngòi cho cuộc phản chiến giữa tác giả và trang web, đây chính là khởi nguồn của "Lễ hội ngừng viết mùng 5 tháng 5" rầm rộ một thời.

Sau đó, dàn quản lý cấp cao do Tencent cử xuống tiếp quản Qidian vẫn ngoan cố bám víu lấy chiến lược siêu IP... Nhưng kinh doanh vài năm vẫn chẳng khởi sắc.

Dù có nặn ra được mấy bộ siêu phẩm truyện mạng như Sư Huynh, Đại Phụng... Nhưng mấy bộ phim thần tượng cổ trang ngôn tình nữ tần chuyển thể vẫn cứ "xịt" như thường,

Bị ảnh hưởng bởi hiệu quả kinh doanh kém cỏi của Tân Lệ Media cùng các yếu tố khác, lợi nhuận ròng của Tập đoàn Yuewen năm 2025 âm 776 triệu tệ.

Theo tình hình hiện tại, Tencent đã buông xuôi con đường chuyển thể truyện nam tần thành phim nữ tần rồi.

Bây giờ mảng chuyển thể lớn nhất đã thuộc về anime,

Nhưng sức ảnh hưởng của anime làm sao sánh bằng phim truyền hình,

Thế nên Tencent hoàn toàn bỏ mặc Yuewen, mặc kệ các người muốn quậy sao thì quậy, kiếm được bao nhiêu hay bấy nhiêu. Dù sao thì tôi cũng sẽ không rót tiền giúp các người làm Marvel Trung Quốc nữa đâu.

Đúng kiểu có thì ăn, không có thì thôi.

Không đầu tư mạnh tay nữa, mà làm tùy duyên... Được thì tốt, không được thì bỏ.

Nói theo ngôn ngữ của truyện mạng thì là từ đệ tử chân truyền được cả môn phái dốc lòng bồi dưỡng, rớt đài xuống thành đệ tử tạp dịch ngoại môn.

Thêm anh cũng chẳng nhiều, bớt anh cũng chẳng ít.

Tencent đã hoàn toàn không còn để tâm đến truyện mạng, không còn chú trọng phát triển nó nữa.

Ngày trước cứ ngỡ anh là mầm non tiến sĩ Thanh Hoa - Bắc Đại, dốc lòng vun đắp, mong mỏi sau này anh vào được bộ ngành nhà nước, kiếm cái chức Phó giám đốc sở, rồi được điều đi làm Phó thị trưởng, kéo theo cả gia tộc phất lên... Giờ nhìn lại, giỏi lắm anh cũng chỉ đỗ được cái đại học hạng hai, ra trường kiếm chân giáo viên cấp hai gõ đầu trẻ, giới hạn đời anh chắc cũng chỉ đến cái ghế công chức quèn ở phòng giáo dục huyện.

Thế thì tôi còn việc quái gì phải nhọc lòng hầu hạ anh nữa?

Ngày trước Tập đoàn Yuewen nhắm mắt làm ngơ cho vi phạm bản quyền hoành hành, cốt là để mở rộng tầm ảnh hưởng cho phim truyền hình chuyển thể,

Nhưng giờ thấy con đường này bít cửa... thế là bắt đầu chống nạn sao chép lậu, lo kiếm thêm tiền từ lượt theo dõi.

Giờ thì Tây huyễn cũng bắt đầu rục rịch trở lại... vì đằng nào con đường chuyển thể phim truyền hình cũng tắt ngúm rồi.

Truyện nam tần mang đi làm anime vẫn kiếm chác được chút đỉnh, dù thua xa phim truyền hình... nhưng đem làm phim cổ trang ngôn tình cho nữ thì lỗ sấp mặt, lời ít còn hơn lỗ nặng chứ!

Và để làm anime thì Tây huyễn cũng chẳng thua kém Huyền huyễn hay Tiên hiệp.

Dẫu sao thì ông tổ Tây huyễn là Phong Tư Vật Ngữ cũng đã được chuyển thể thành anime rồi.

Tôi bổ sung thêm một ý,

Hiện tại, đại đa số mọi người khi nhắc đến Tây huyễn đều cho rằng nó đã tàn lụi, chết ngắc rồi.

Nhưng thực chất không hề!

Đã trao đổi với biên tập Qidian, nhiều người bảo Tây huyễn "hẹo" rồi... thật ra kỳ ảo không hề "hẹo", vẫn còn cơ man là siêu phẩm.

Chỉ có điều rắc rối của Qidian là: Kỳ ảo không "hẹo", nhưng cái danh mục kỳ ảo thì "hẹo".

Còn vì sao á...

Thật ra rất đơn giản,

Vì những bộ truyện nằm trong danh mục Kỳ ảo, hầu như đều rập khuôn nguyên bản kỳ ảo phương Tây, thiết lập phải sao y bản chính DND (Dungeons & Dragons), văn phong phải mang đậm mùi dịch thuật... Khỉ khô mới nuốt nổi.

Chỉ có một bộ phận cực nhỏ sẵn lòng đọc kiểu Tây huyễn nguyên bản này.

Nhưng oái oăm thay, đám độc giả này lại mang tâm lý thượng đẳng ngất trời, cuồng tín nguyên bản cực độ, hễ thấy không vừa mắt là nhào vô ném đá.

Nếu bạn viết kỳ ảo kiểu Trung Quốc mà ném vào danh mục kỳ ảo, phút mốt sẽ bị họ chửi cho hoài nghi nhân sinh.

Thế nên, những bộ kỳ ảo kiểu Trung Quốc viết nghiêm túc hiện nay, phần lớn đều dạt sang khu Huyền huyễn, Tiểu thuyết Light Novel, mười vạn lượt đăng ký là chuyện thường ở huyện, Qidian mỗi năm xuất xưởng hơn chục bộ kỳ ảo kiểu Trung Quốc vạn lượt đăng ký.

Quỷ Bí Chi Chủ chính là được xếp vào khu Huyền huyễn đấy.

Đừng thấy Quỷ Bí Chi Chủ chễm chệ ngôi vương doanh thu tiểu thuyết mạng thời đại mới, trong mắt đám fan cuồng kỳ ảo chính thống, cái thứ dị giáo như Quỷ Bí Chi Chủ làm gì có tư cách gọi là Tây huyễn? Bị bọn họ chửi cho không ngóc đầu lên được luôn.

Vài nền tảng thu phí bên ngoài cũng y xì đúc, Ciweimao (Mèo Nhím) thì Tây huyễn ôm trọn bảng vàng trường kỳ, bộ "Từ Hôm Nay Bắt Đầu Làm Thành Chủ" của Feilu (Phi Lư) đã cán mốc 10 vạn lượt đăng ký, đứng trên đỉnh chuỗi thức ăn của Feilu rồi.

Với tư cách là danh mục lớn thứ hai của Qidian, trong top 10 bảng xếp hạng vé tháng của Light Novel, có đến 5 bộ là Tây huyễn.

Thế nên hiện tại, kỳ ảo kiểu Trung Quốc vẫn đang hot hòn họt, nhưng cái kiểu kỳ ảo nguyên bản trong danh mục kỳ ảo thì đã tàn lụi thật rồi.

Nguồn: TIÊN HIỀN THƯ VIỆN