Đế Bá: Lý Thất Dạ là kẻ máu lạnh vô tình hay người nặng tình ? Đằng sau sự ngạo nghễ vạn cổ là trái tim sắt đá hay nỗi cô độc không thể giãi bày?

Đế Bá: Lý Thất Dạ là kẻ máu lạnh vô tình hay người nặng tình ? Đằng sau sự ngạo nghễ vạn cổ là trái tim sắt đá hay nỗi cô độc không thể giãi bày?

Trong suốt hành trình dài đằng đẵng hơn bảy ngàn chương của bộ tiểu thuyết Đế Bá, nếu có ai đó đặt câu hỏi rằng nhân vật nào khó nắm bắt và dễ gây ra những cuộc tranh cãi trái chiều nhất, câu trả lời chắc chắn không ai khác ngoài nhân vật chính Lý Thất Dạ. Nhìn vào cách hành sự của hắn xuyên suốt chiều dài tác phẩm, người ta rất dễ dàng gắn cho hắn cái mác của một kẻ sát phạt máu lạnh và vô tình đến cực đoan. Hắn có thể thản nhiên bóp nát cổ họng của những vị Thánh Chủ, Lão Tổ đã khổ tu hàng vạn năm mà ánh mắt chẳng hề gợn lên một tia dao động; hắn có thể lạnh lùng ra lệnh san phẳng cả một Đế thống Tiên môn từng tồn tại qua vô số kỷ nguyên, biến hàng triệu dặm non sông thành tro bụi chỉ trong một cái phất tay. Trong đôi mắt sâu thẳm như vực tối của gã thiếu niên ấy, ngay cả những vị Tiên Đế, Đại Đế từng một thời vô địch thiên hạ đôi khi cũng chẳng đáng để hắn phải dừng bước ngoái nhìn, huống hồ là đám thiên kiêu tự phụ luôn miệng xưng là con cưng của trời đất. Thế nhưng, nếu chỉ dựa vào sự tàn nhẫn đối với kẻ thù mà vội vàng kết luận Lý Thất Dạ là một cỗ máy giết chóc không có trái tim, vậy chúng ta phải giải thích thế nào về những lần hắn trầm mặc đứng trước di tích Trấn Thiên Hải Thành để đốt từng xấp vàng mã cho Hắc Long Vương?

Phải lý giải ra sao về ánh mắt thất thần của hắn khi nhớ về bóng hình kiêu ngạo của Hồng Thiên Nữ Đế, về tiếng thở dài trước nấm mồ cô quạnh của Giản Văn Tâm, hay khoảnh khắc hắn lặng lẽ ngồi đẽo chiếc trâm gỗ bên bờ suối vì nhớ tới cố nhân thuở thiếu thời? Một kẻ thực sự tuyệt tình tuyệt nghĩa liệu có thể khắc cốt ghi tâm những đoạn ký ức đã phủ bụi qua hàng triệu năm lịch sử như thế hay không? Cá nhân ta sau khi đã nghiền ngẫm trọn vẹn bộ truyện lại luôn giữ một niềm tin sắt đá rằng: Lý Thất Dạ tuyệt đối không phải là kẻ vô tình; trái lại, hắn chính là sinh linh nặng tình bậc nhất thế gian, chỉ có điều thứ tình cảm ấy đã bị dòng sông thời gian quá đỗi tàn khốc mài giũa đến mức ẩn sâu vào tận xương tủy, trở thành một thứ gánh nặng trầm mặc mà người phàm mắt thịt không tài nào nhìn thấu được.

Sự lạnh nhạt đến từ vực sâu nhận thức: Khi con quạ bất tử nhìn ngắm phù du

Đọc Đế Bá đủ lâu và đủ sâu, bất kỳ đạo hữu nào cũng sẽ nhận ra một nét tính cách đặc trưng không thể trộn lẫn của Lý Thất Dạ: hắn gần như không bao giờ tốn nước bọt giải thích thanh minh với những kẻ không xứng tầm, cũng chẳng bao giờ vì vài lời sỉ nhục của thế nhân mà nổi trận lôi đình. Khi đám tu sĩ mắt mù ở Cổ Ngưu Cương Quốc hay Bách Tộc chế giễu hắn là tên phế vật mang phàm thể phàm mệnh, hắn chỉ mỉm cười cho qua; khi những thiên tài tuyệt đỉnh mang huyết mạch Chân Long hay Tiên Thể đứng trước mặt hắn ngạo nghễ khoe khoang đạo hạnh, hắn thậm chí còn chẳng buồn liếc mắt. Sự bình thản đến mức gần như vô cảm ấy không phải là lớp vỏ trang sức rẻ tiền của mô típ nhân vật chính "giả heo ăn thịt hổ" thường thấy trong dòng truyện mì ăn liền, mà nó là hệ quả tâm lý tất yếu của một sinh linh đã sống qua chiều dài lịch sử tính bằng đơn vị triệu năm dưới hình hài Âm Nha.

Cần phải nhớ rằng trước khi đoạt lại được bộ chân thân của mình, Lý Thất Dạ vốn chỉ là một cậu bé chăn dê chất phác, vì vô tình lạc bước vào Tiên Ma Động mà bị biến thành một con quạ đen bất tử, bị ép buộc phải bay qua vô số thời đại trong sự giam cầm và khống chế. Đối với một tu sĩ bình thường sống vài ngàn năm hay vài vạn năm, một trận thua có thể là nỗi nhục nhã rửa không sạch, một món bảo vật xuất thế có thể là cơ duyên đổi đời khiến cả thiên hạ tranh giành đổ máu. Nhưng đối với một Âm Nha đã tận mắt chứng kiến từ Kỷ nguyên Thần Thoại, Kỷ nguyên Đế Hoàng cho đến Thời đại Chư Đế, đã nhìn thấy biết bao đế triều cực thịnh rồi hóa thành cát bụi, biết bao Tiên Đế vô địch cuối cùng cũng phải khuất bóng trên con đường viễn chinh chung cực, thì những cuộc tranh giành danh lợi trước mắt chẳng khác nào trò đùa của lũ trẻ con nơi đầu ngõ.

Hắn không cần phải chứng minh bản thân mạnh hơn một gã thiên tài đương thời, bởi trong ký ức của hắn đã chôn vùi hàng vạn thiên tài kiệt xuất gấp bội kẻ đó; hắn cũng chẳng cần phải đôi co lý lẽ với một vị Lão Tổ sống lâu năm, bởi rất có thể bộ công pháp trấn giáo mà vị Lão Tổ kia đang tôn thờ như thánh điển lại chính là bản nháp do một tay hắn viết ra từ mấy triệu năm về trước. Sự lạnh lùng của Lý Thất Dạ thực chất chính là khoảng cách mênh mông không thể san lấp giữa một kẻ nắm giữ toàn bộ chiều dài lịch sử và những kiếp phù du ngắn ngủi chỉ biết nhìn thấy bầu trời trên đỉnh đầu mình.

Hắc Long Vương và Tiên Ma Đạo: Những món nợ máu thịt hằn sâu trong tâm khảm Đế Sư

Thế nhưng, một kẻ đã đứng ở độ cao nhận thức vượt thoát khỏi phàm trần, đã nhìn quen cảnh sinh tử biệt ly qua vạn cổ như Lý Thất Dạ, liệu trái tim trong lồng ngực hắn có thực sự đã hóa thành đá lạnh? Câu trả lời chắc chắn là không, và minh chứng đẫm máu nhất chính là cách hắn đối diện với sự hy sinh của Hắc Long Vương cùng bi kịch mang tên Tiên Ma Đạo. Ở ngay những chương đầu tiên của bộ truyện, khi vừa mới thoát khỏi quan tài lấy lại nhục thân chưa bao lâu và biết tin trận đại chiến ba vạn năm trước giữa Hắc Long Vương cùng Đạp Không Tiên Đế, Lý Thất Dạ đã một mình tìm đến phế tích của Trấn Thiên Hải Thành, lặng lẽ ngồi bên bờ biển hoang vu đốt từng tờ giấy tiền vàng bạc gửi vào trong gió.

Nếu độc giả chỉ mới đọc đến đó, hẳn sẽ chỉ xem đây là một nghi thức tế bái thông thường; nhưng khi toàn bộ bức màn lịch sử được vén lên, chúng ta mới hiểu được ngọn lửa hóa vàng ngày hôm ấy chứa đựng nỗi bi thương nặng nề đến nhường nào. Hắc Long Vương không phải là một thuộc hạ qua đường, mà là đứa đệ tử được hắn tự tay nhặt về từ lúc còn là một con giao xà thấp kém, được hắn dốc lòng bồi dưỡng qua suốt ba kiếp nhân sinh cho đến khi trở thành vị Tam Thế Tôn uy chấn Cửu Giới. Để cứu lấy người thầy đang lâm vào cảnh thần hồn bất ổn trong Tiên Ma Động, vị Tùng Long Tiên Đế ấy đã không tiếc mạng sống đánh bại Đạp Không Tiên Đế, tay không xé nát Thiên Mệnh làm vật hiến tế, rồi dẫn theo toàn bộ Hắc Long quân đoàn - tâm huyết cả đời của hai thầy trò - lao thẳng vào cửa tử, đổi lấy việc toàn quân phúc diệt chỉ để mang được bộ chân thân của Lý Thất Dạ ra ngoài.

Một người đã trải qua hàng triệu năm lịch sử như Âm Nha hoàn toàn có thể coi sự hy sinh của những quân cờ bên cạnh là cái giá tất yếu trên bàn cờ đại đạo; nhưng Lý Thất Dạ chưa bao giờ làm vậy. Hắn khắc ghi từng giọt máu của Hắc Long Vương, giống như cách hắn chưa bao giờ quên được cô gái mang tên Tiên Ma Đạo ở Thánh Thế Giới năm xưa - người con gái đã vì bảo vệ hắn mà phải trả một cái giá thê thảm đến mức khiến hắn mỗi lần nhớ lại cuốn Phi Tiên Đế Kinh đều cảm thấy tim mình như bị ai bóp nghẹt. Sự kiềm chế cảm xúc của Lý Thất Dạ trước mặt người đời không phải vì hắn không biết đau, mà bởi nỗi đau của hắn quá lớn, lớn đến mức không một ngôn từ hay giọt nước mắt tầm thường nào có thể diễn tả trọn vẹn.

Hồng Thiên Nữ Đế và Giản Văn Tâm: Bi kịch của việc yêu thương nhưng không thể dừng bước

Nếu câu chuyện về Hắc Long Vương cho chúng ta thấy một Lý Thất Dạ trọng ân nghĩa thầy trò, thì mối quan hệ đầy vết xước giữa hắn với Hồng Thiên Nữ Đế và Giản Văn Tâm lại phơi bày khía cạnh phức tạp, giằng xé và bi kịch nhất trong thế giới nội tâm của nhân vật này. Hồng Thiên Nữ Đế - vị nữ Tiên Đế kinh tài tuyệt diễm từng được hậu thế đặt ngang hàng với Kiêu Hoành Tiên Đế - vốn không phải chỉ là một học trò thông thường của Âm Nha. Năm xưa khi nàng còn là một cô bé yếu ớt chập chững bước đi giữa thế gian hiểm ác, chính Âm Nha đã xuất hiện, che chở và từng bước dẫn dắt nàng đi lên đỉnh cao nhất của Cửu Giới; giữa hai người là tình cảm gắn bó qua biết bao hoạn nạn sinh tử mà không người ngoài nào có thể chen chân vào được. Thế nhưng, đôi tri kỷ từng kề vai sát cánh ấy cuối cùng lại phải đi đến kết cục phân đạo dương đường ai nấy đi, thậm chí Hồng Thiên vì quá bất mãn và đau khổ đã tự tay lập nên Ma Bối Lĩnh như một lời tuyên chiến ngầm với sự cố chấp của hắn.

Ở chương 230, khi hồi tưởng lại những tháng ngày xưa cũ bên cạnh Hồng Thiên, Lý Thất Dạ đã có những khoảnh khắc thất thần hiếm hoi, chứng tỏ hình bóng người con gái kiêu ngạo ấy chưa bao giờ phai nhạt trong tim hắn. Ngọn nguồn của sự chia ly ấy lại bắt nguồn từ chính chữ "Tình": Hồng Thiên quá thương xót cho số phận bị giam cầm của Âm Nha, nên nàng đã cùng với kỳ nữ trí tuệ tuyệt đỉnh là Giản Văn Tâm hao tổn vô số tâm huyết để tính toán ra một phương án đánh vào Tiên Ma Động đoạt lại thân thể cho hắn mà không cần dùng Thiên Mệnh hiến tế. Thế nhưng Lý Thất Dạ lại thẳng thừng cự tuyệt. Hắn từ chối không phải vì nghi ngờ tài năng của hai người phụ nữ kiệt xuất ấy, mà bởi vì với nhãn quan của mình, hắn biết rõ một khi thực hiện kế hoạch đó, cả Hồng Thiên lẫn Giản Văn Tâm đều sẽ bị cuốn vào vòng xoáy nhân quả hắc ám của Tiên Ma Động và phải trả những cái giá khủng khiếp. Một bên vì quá nặng tình mà bất chấp tất cả muốn lao vào biển lửa cứu người thương; một bên cũng vì quá bảo vệ đối phương và giữ vững nguyên tắc đại đạo của mình mà kiên quyết đẩy người kia ra xa.

Sự xung đột giữa hai luồng tình cảm mãnh liệt nhưng trái ngược về lý tưởng ấy còn tiếp tục kéo dài đến tận chương 1258, khi Lý Thất Dạ một mình đứng trước ngôi mộ hoang của Giản Văn Tâm - người con gái thông tuệ đã từ bỏ cơ hội trường sinh để chọn một cuộc đời hữu hạn bình phàm. Trước mộ phần của nàng, hắn nhớ lại câu hỏi năm xưa nàng từng đặt ra: "Liệu chàng có thể dừng lại được không?", và câu trả lời của hắn sau hàng triệu năm vẫn là một cái lắc đầu kiên định. Đọc đến phân cảnh này, bất kỳ độc giả lâu năm nào cũng phải cảm thấy sống lưng lành lạnh một nỗi buồn man mác: Lý Thất Dạ hoàn toàn hiểu rõ tấm chân tình của những người phụ nữ quanh mình, hắn lưu luyến họ, đau đớn khi mất họ, nhưng đạo tâm của hắn lại buộc hắn phải bước tiếp trên con đường cô độc không có điểm dừng.

Phải chăng sự kiên định của Lý Thất Dạ chính là một loại tàn nhẫn và ích kỷ?

Đến đây, chúng ta không thể né tránh một câu hỏi mang tính phản biện cực kỳ sắc bén: Nếu Lý Thất Dạ đã biết rõ việc mình tiếp tục tiến bước sẽ mang lại nỗi cô đơn và những cuộc chia ly vĩnh viễn cho những người yêu thương mình, vậy sự kiên trì không chịu thỏa hiệp của hắn có phải là một sự ích kỷ và tàn nhẫn đến tột cùng hay không? Đứng ở góc độ của những người phụ nữ như Hồng Thiên Nữ Đế, Giản Văn Tâm, Cửu Ngưng Chân Đế hay cô bé thanh mai trúc mã năm xưa, việc Lý Thất Dạ luôn đặt mục tiêu chinh phạt tận cùng đại đạo và tiêu diệt Tặc Lão Thiên lên trên hết thảy mọi tình trường quả thực là một sự tàn nhẫn nghẹt thở. Họ không cần một vị Đế Sư vạn cổ vô địch, họ chỉ cần người đàn ông mình thương có thể dừng bước, cùng họ sống một kiếp nhân sinh trọn vẹn nơi thế gian khói lửa; thế nhưng Lý Thất Dạ lại hết lần này đến lần khác khước từ mong ước giản dị ấy, để rồi người thì hóa thành nấm mồ xanh cỏ, người lại ôm mối hận tình suốt vạn năm.

Lý Thất Dạ có biết sự lựa chọn của mình làm tổn thương họ hay không? Chắc chắn là hắn biết, thậm chí biết rõ hơn bất kỳ ai. Chính vì hiểu quá rõ cái giá đẫm máu của sự chia ly, nên mỗi lần chạm mặt lại di vật của cố nhân, nỗi thống khổ trong lòng hắn mới sâu sắc và nặng nề đến thế. Tuy nhiên, nếu chúng ta lật ngược vấn đề lại: Giả sử Lý Thất Dạ vì tham luyến chút hơi ấm tình trường mà chấp nhận buông bỏ tất cả, chấp nhận dừng bước làm một phàm nhân hay một vị Tiên Đế an phận thủ thường nơi Cửu Giới, thì liệu đó có còn là Lý Thất Dạ nữa hay không?

Hãy nhớ rằng hắn là kẻ từng bị Tiên Ma Động và những thế lực hắc ám đứng sau lưng Tặc Lão Thiên tước đoạt đi quyền làm người ngay từ thuở còn là một đứa trẻ chăn dê; nếu hắn dừng lại, không chỉ bản thân hắn vĩnh viễn không bao giờ tìm lại được sự tự do đích thực, mà cả cái lồng giam Cửu Giới lẫn vạn vật chúng sinh trong đó rồi cũng sẽ đến ngày bị thu hoạch như những mùa vụ đẫm máu. Bi kịch lớn nhất của Lý Thất Dạ không nằm ở việc hắn thiếu đi tình cảm, mà nằm ở chỗ tình cảm của hắn quá sâu nặng, nhưng gánh nặng vận mệnh và đạo tâm bất khuất trong người hắn lại còn vĩ đại hơn gấp vạn lần. Hắn buộc phải đóng vai kẻ ích kỷ trong tình yêu cá nhân để gánh vác một đại cục mà suốt hàng triệu năm qua không một vị Tiên Đế nào đủ sức một mình gánh vác tới cùng.

Lời kết: Nỗi bi ai của kẻ bất tử mang trái tim con người

Nhìn tổng thể cả cuộc đời kéo dài qua vô số kỷ nguyên của Lý Thất Dạ, ta chợt nhận ra trường sinh bất tử trong thế giới Đế Bá thực chất là một lời nguyền độc địa nhất đối với những kẻ có tình. Một tu sĩ bình thường có thể quên đi người cũ sau vài trăm năm bế quan, nhưng Lý Thất Dạ lại phải mang theo bộ nhớ hoàn hảo của Âm Nha để ghi nhớ từng nụ cười, từng giọt nước mắt, từng cái chết của tất cả những người từng đi ngang qua sinh mệnh mình suốt hàng triệu năm ròng rã. Hắn biết rõ thiếu niên thiên tài đang quỳ trước mặt mình rồi sẽ hóa thành nắm xương khô; biết rõ hồng nhan tri kỷ đang mỉm cười bên cạnh rồi cũng sẽ có ngày khuất bóng nơi dòng sông thời gian; biết rõ bản thân mình cứ mỗi lần bước lên một tầng trời mới là lại phải tự tay chôn cất thêm một đoạn ký ức cũ. Chính vì thế, việc giấu kín mọi cảm xúc vào nơi sâu thẳm nhất của đáy lòng và khoác lên mình chiếc mặt nạ ngạo nghễ, lạnh lùng chính là cơ chế tự vệ duy nhất giúp Lý Thất Dạ không bị phát điên trước sự tàn khốc của năm tháng. Hắn tàn nhẫn với kẻ địch bao nhiêu, thì lại càng nặng tình và đau đớn trước cố nhân bấy nhiêu; lớp vỏ bọc vô địch thiên hạ chỉ làm nổi bật thêm bóng lưng cô độc của một người lữ hành vĩnh viễn không tìm thấy chốn dừng chân cho riêng mình.

Nguồn: TIÊN HIỀN THƯ VIỆN